Denetimli serbestlik ve infaz sisteminde değişiklik gündemde

Başkent Ankara’da siyasi kulislerde, hazırlıkları sürdürülen 12. Yargı Paketi kapsamında ceza infaz sisteminde bazı önemli değişikliklerin gündeme gelebileceği konuşuluyor. Henüz resmi bir teklif ortaya konulmamış olsa da, yeni düzenlemelerle özellikle denetimli serbestlik süresi, konutta infaz uygulamaları ve bazı infaz oranlarında değişiklik yapılmasının değerlendirildiği ifade ediliyor.

Kulislerde dile getirilen bilgilere göre hükümet kanadı paket üzerinde teknik çalışmalarını sürdürüyor. Yargı düzenlemesinin Ramazan ayının ardından Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin gündemine gelebileceği konuşulurken, muhalefet ise söz konusu paketin kapsamlı bir reformdan ziyade çeşitli başlıklardan oluşan sınırlı düzenlemeler içerebileceği görüşünde.

Denetimli serbestlik süresinde artış ihtimali

Kulislerde en çok konuşulan konulardan biri denetimli serbestlik uygulamasının süresinin artırılması. Mevcut sistemde birçok suç için uygulanan bir yıllık denetimli serbestlik süresinin iki ya da üç yıla çıkarılmasının gündeme gelebileceği belirtiliyor.

Böyle bir düzenlemenin hayata geçirilmesi halinde cezaevlerindeki yoğunluğun azaltılması ve açık cezaevinden tahliye süreçlerinin daha hızlı ilerlemesi hedefleniyor. Daha önce yapılan infaz düzenlemelerinde de benzer uygulamaların gündeme geldiği ve bazı dönemlerde kapsamının genişletildiği hatırlatılıyor.

Covid infaz düzenlemesi yeniden tartışılıyor

Pandemi döneminde çıkarılan Covid-19 infaz düzenlemesinin bazı yönleriyle yeniden ele alınabileceği de kulislerde konuşulan başlıklar arasında yer alıyor. Özellikle önceki düzenlemeden yararlanamayan bazı hükümlü gruplar için sınırlı kapsamlı bir düzenleme yapılabileceği iddia ediliyor.

Bu kapsamda özellikle şu grupların yeniden değerlendirilebileceği öne sürülüyor:

31 Temmuz 2023 tarihinden sonra açık cezaevine geçen hükümlüler

Önceki düzenlemelerde kapsam dışında kalan bazı mahkûmlar

Ancak kulislerde dile getirilen bilgilere göre bu düzenlemenin genel af niteliğinde olmayacağı, daha çok belirli grupları kapsayan sınırlı bir düzenleme şeklinde gündeme gelebileceği ifade ediliyor.

Konutta infaz uygulamasının kapsamı genişleyebilir

Yeni yargı paketinde ele alınabilecek bir diğer başlık ise konutta infaz uygulamasının genişletilmesi. Bu uygulamanın özellikle sağlık durumu veya yaş nedeniyle cezaevi koşullarında kalması zor olan hükümlüler için genişletilebileceği değerlendiriliyor.

Kulislerde konuşulan bilgilere göre şu grupların kapsamının genişletilmesi gündeme gelebilir:

Ağır hastalığı bulunan hükümlüler

70 ila 75 yaş üzerindeki mahkûmlar

Küçük çocuk sahibi kadın hükümlüler

Bu tür bir düzenlemenin hem insani gerekçeler hem de ceza infaz kurumlarındaki yoğunluğu azaltma amacıyla planlandığı ifade ediliyor.

Suça sürüklenen çocuklara yönelik yeni adımlar

Yargı paketinde ayrıca suça sürüklenen çocuklarla ilgili bazı düzenlemelerin de yer alabileceği belirtiliyor. Özellikle suç örgütlerinin çocukları suç faaliyetlerinde kullanmasının önüne geçilmesi amacıyla cezaların artırılabileceği ve yeni önlemlerin gündeme gelebileceği konuşuluyor.

Bunun yanı sıra çocukların yeniden topluma kazandırılması için rehabilitasyon ve eğitim süreçlerinin güçlendirilmesine yönelik çalışmaların da değerlendirildiği ifade ediliyor.

Tapu işlemlerinde avukat şartı tartışılıyor

Paket kapsamında tartışılan bir diğer düzenleme ise belirli bir değerin üzerindeki tapu işlemlerinde avukat bulundurma zorunluluğu getirilmesi. Bu adımla özellikle gayrimenkul dolandırıcılığı vakalarının önüne geçilmesi ve işlemlerin hukuki güvenliğinin artırılması hedefleniyor.

Henüz resmi teklif yok

Ankara kulislerinde konuşulan tüm bu başlıkların henüz kesinleşmiş bir yasa teklifine dönüşmediği belirtiliyor. Yetkililerin teknik çalışmalarını sürdürdüğü, düzenlemelerin tamamlanmasının ardından TBMM gündemine gelebileceği ifade ediliyor.

Hukuk çevreleri ise ceza infaz sistemine yönelik yapılacak her düzenlemenin hem cezaevlerindeki doluluk oranı hem de yargı sisteminin işleyişi açısından önemli sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekiyor.