"Terörsüz Türkiye" süreci kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde (TBMM) kurulan komisyonun hazırladığı taslak rapor, koordinatör grup başkanvekillerine iletildi. Kamuoyunun en çok merak ettiği başlıklardan biri olan PKK elebaşı Abdullah Öcalan'ı kapsayacak bir "umut hakkı" düzenlemesinin taslakta yer alıp almadığı netleşti. Ortak rapor metninde Öcalan'a yönelik "umut hakkı" uygulanmasına ilişkin herhangi bir ifadeye yer verilmedi.
Abdullah Öcalan'ın 27 Şubat'ta örgüte yönelik yaptığı silah bırakma ve fesih çağrısının ardından başlatılan süreç çerçevesinde, hukuki zeminin oluşturulması amacıyla Meclis'te komisyon kurulmuştu. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş'un, komisyon tarafından hazırlanan taslak raporu koordinatör grup başkanvekillerine gönderdiği bildirildi.
Raporda, örgütün silah bırakmasını teşvik edecek düzenlemelere dair önerilere yer verilirken, Öcalan'a yönelik bir "umut hakkı" düzenlemesi bulunmadığı aktarıldı.
Taslak metinde, PKK'nın tamamen silah bırakmasını destekleyecek bir hukuki çerçevenin oluşturulmasına yönelik tavsiyeler yer alıyor. Bu kapsamda:
Silah bırakan örgüt mensuplarının hukuki durumlarının netleştirilmesi,
Eve dönüş süreçlerinin düzenlenmesi,
Toplumsal bütünleşmeyi güçlendirecek adımların atılması
gibi başlıklara değinildiği ifade edildi.
Ayrıca Türk Ceza Kanunu, Ceza İnfaz Kanunu ve Terörle Mücadele Kanunu'nda süreçle uyumlu değişiklikler yapılması gerektiği yönünde öneriler bulunduğu aktarıldı. Cezaevi gözlem kurullarının işleyişi gibi uygulamada yaşanan bazı sorunlu alanlara ilişkin idari düzenlemeler yapılması gerektiği de vurgulanan başlıklar arasında yer aldı.
Taslak raporda Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) ve Anayasa Mahkemesi (AYM) kararlarının uygulanmasına dikkat çekildiği, Siyasi Partiler Kanunu ve Seçim Kanunu başta olmak üzere demokratikleşme alanında atılabilecek adımlara değinildiği belirtildi. Kayyım uygulamalarına ilişkin önerilerin de metinde yer aldığı ifade edildi.
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, 3 Şubat'ta TBMM Grup Toplantısı'nda yaptığı konuşmada "Anadolu huzura, Öcalan umuda…" ifadelerini kullanmış, bu açıklama sonrası "umut hakkı" konusu kamuoyunda geniş yankı uyandırmıştı. Bahçeli'nin açıklamalarının ardından hükümetin atacağı adımlar merak konusu olmuştu.
MHP Genel Başkan Yardımcısı Feti Yıldız da daha önce yaptığı açıklamada, "umut hakkı" konusunda prensipte uzlaşma sağlandığını belirtmişti. Ancak Meclis komisyonunun hazırladığı taslak raporda, Abdullah Öcalan'a yönelik herhangi bir "umut hakkı" düzenlemesine yer verilmediği görüldü.
"Umut hakkı", ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm edilen hükümlülerin belirli süreler sonunda iyi hâl ve davranışları dikkate alınarak koşullu salıverilme ihtimalinin değerlendirilmesini ifade ediyor. Türkiye'de mevcut mevzuatta bazı suç tipleri bakımından şartlı tahliye yasağı bulunuyor.
Meclis'te görüşülecek rapor taslağının, ilerleyen süreçte nasıl bir yasal düzenlemeye dönüşeceği ve tartışmaların hangi yönde ilerleyeceği önümüzdeki dönemde netlik kazanacak.